Khái niệm, đặc điểm và bản chất của quyền sở hữu trí tuệ  

0

Trong tiến trình vận động của đời sống xã hội hiện đại, sự phát triển như vũ bão của KH&CN thế kỷ XXI đã có tác động sâu rộng, mãnh liệt và trực tiếp hơn bao giờ hết với tốc độ và chất lượng tăng trưởng kinh tế – xã hội, tốc độ gia tăng của cải vật chất và các giá trị tinh thần cho xã hội loài người. Tài sản trí tuệ – tài sản dựa trên tri thức cũng vì vậy mà trở nên đặc biệt quan trọng trong cấu trúc tài sản của mỗi quốc gia và doanh nghiệp, mỗi cá nhân và tổ chức. Đây là “động lực mới tạo nên sự thịnh vượng trong xã hội đương thời”.

Cơ chế bảo hộ SHTT với nội dung cơ bản là coi các kết quả của hoạt động sáng tạo khoa học, công nghệ và nghệ thuật là các tài sản trí tuệ và các quyền về tài sản này phải được pháp luật thừa nhận và bảo vệ, đã trở thành một công cụ đắc lực thúc đẩy sự phát triển kinh tế và cải thiện đời sống vật chất, tinh thần cho quảng đại quần chúng nhân dân. Đặc biệt, trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập, vấn đề bảo hộ SHTT trở thành vấn đề trung tâm trong các quan hệ kinh tế quốc tế, là yếu tố then chốt trong hoạch định chiến lược, chính sách phát triển của các quốc gia.

Bảo hộ SHTT vừa xuất phát từ nhu cầu tự thân của các nền kinh tế trong quá trình phát triển, vừa là một đòi hỏi mang tính toàn cầu, bắt buộc khi tham gia các quan hệ kinh tế quốc tế và hội nhập. Đối với Việt Nam, việc thiết lập một hệ thống bảo hộ SHTT hữu hiệu là một trong số các yếu tố quan trọng quyết định thành công của quá trình hội nhập kinh tế quốc tế và gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Đồng thời, góp phần thúc đẩy hoạt động nghiên cứu sáng tạo và đổi mới trong nước, khuyến khích cạnh tranh và lành mạnh hóa thị trường, từ đó hỗ trợ đắc lực cho công cuộc phát triển kinh tế – xã hội và công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.


1. Khái niệm quyền sở hữu trí tuệ

Quyền SHTT có thể được hiểu theo hai phương diện:

– Phương diện khách quan: Quyền SHTT là tổng hợp các quy phạm pháp luật điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình xác lập và khai thác, sử dụng và định đoạt các đối tượng SHTT.

– Phương diện chủ quan: Quyền SHTT là tập hợp các quyền và nghĩa vụ cụ thể của các cá nhân, tổ chức là chủ thể của quyền SHTT.


2. Đặc điểm của quyền sở hữu trí tuệ

Kết quả nghiên cứu về SHTT trong nước và nước ngoài cho thấy, có nhiều phương pháp và cách thức tiếp cận khác nhau khi phân tích về đặc thù và bản chất của quyền SHTT. Tuy nhiên, nhìn một cách tổng thể, có thể tóm lược chung các đặc điểm cơ bản nhất của quyền SHTT như sau:

2.1. Đặc điểm về căn cứ phát sinh, xác lập quyền

Quyền SHTT chỉ được coi là hợp pháp khi được phát sinh hoặc xác lập theo đúng các quy định của pháp luật về điều kiện và thời điểm phát sinh quyền. Theo căn cứ phát sinh quyền, pháp luật các nước thường phân định cơ chế điều chỉnh khác nhau đối với hai nhóm quyền SHTT chủ yếu sau:

Nhóm quyền phát sinh một cách tự nhiên: Quyền SHTT tự động phát sinh hoặc được xác lập cùng với sự ra đời của tài sản trí tuệ (đối tượng SHTT) mà không cần phải tiến hành bất kỳ thủ tục pháp lý nào tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Thời điểm phát sinh quyền SHTT đồng thời với thời điểm phát sinh đối tượng SHTT. Khi xảy ra tranh chấp, chủ sở hữu quyền phải tự chứng minh quyền của mình bằng cách đưa ra các chứng cứ về mối liên hệ giữa bản thân và đối tượng quyền. Chính vì đặc thù này mà mặc dù có cơ chế tự động phát sinh quyền, pháp luật các nước vẫn dành nhiều quan tâm quy định về các thủ tục, trình tự đăng ký đối tượng tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền (như một khuyến cáo có lợi và không bắt buộc đối với các chủ thể quyền), vì khi xảy ra tranh chấp, chứng chỉ đăng ký do cơ quan này cấp sẽ là một bằng chứng quan trọng làm căn cứ xác nhận mối quan hệ giữa chủ thể và đối tượng quyền.

Nhóm quyền SHTT phát sinh một cách tự nhiên, bao gồm: quyền tác giả, quyền liên quan tới quyền tác giả (quyền đối với các tác phẩm văn học, nghệ thuật, khoa học; các cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình; chương trình phát sóng; tín hiệu vệ tinh mang chương trình được mã hóa) và một số ít các quyền SHCN (quyền đối với tên thương mại, bí mật kinh doanh và nhãn hiệu nổi tiếng).

Theo quy định tại Điều 6 Luật Sở hữu trí tuệ 2005, căn cứ phát sinh, xác lập quyền SHTT đối với các quyền thuộc nhóm này như sau: Quyền tác giả phát sinh kể từ khi tác phẩm được sáng tạo và được thể hiện dưới một hình thức vật chất nhất định, không phân biệt nội dung, chất lượng, hình thức, phương tiện, ngôn ngữ, đã công bố hay chưa công bố, đã đăng ký hay chưa đăng ký.

Quyền liên quan phát sinh kể từ khi cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng, tín hiệu vệ tinh mang chương trình được mã hóa được định hình hoặc thực hiện mà không gây phương hại đến quyền tác giả.

Quyền SHCN đối với tên thương mại được xác lập trên cơ sở sử dụng hợp pháp tên thương mại đó.

Quyền SHCN đối với bí mật kinh doanh được xác lập trên cơ sở có được một cách hợp pháp bí mật kinh doanh và thực hiện việc bảo mật bí mật kinh doanh đó.

Quyền SHCN đối với nhãn hiệu nổi tiếng được xác lập trên cơ sở sử dụng, không phụ thuộc vào thủ tục đăng ký.

Nhóm quyền phát sinh trên cơ sở đăng ký: Quyền SHTT chỉ phát sinh hoặc được xác lập trên cơ sở đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo thủ tục, trình tự luật định. Ngược lại với nhóm trên, ở đây, quyền SHTT không tự động phát sinh mà theo cơ chế quyền chỉ được trao khi đã tiến hành một số thủ tục pháp lý nhất định. Cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ xem xét đơn đăng ký theo trình tự, thủ tục và tiêu chuẩn do pháp luật về SHTT quy định. Nếu đáp ứng các yêu cầu luật định, chủ thể quyền (có thể là tổ chức hoặc cá nhân) sẽ được cấp một chứng chỉ (văn bằng bảo hộ) với ý nghĩa thừa nhận, xác nhận tổ chức, cá nhân đó có quyền đối với đối tượng SHTT trong thời hạn và phạm vi tương ứng. Các quyền SHTT đối với các đối tượng SHTT được xác lập theo chứng chỉ (văn bằng bảo hộ) được cấp.

Nhóm quyền SHTT phát sinh theo cơ chế này bao gồm phần lớn các quyền SHCN (quyền đối với sáng chế/giải pháp hữu ích, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn, nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý) và quyền đối với giống cây trồng.

Theo quy định tại Điều 6 Luật Sở hữu trí tuệ 2005, căn cứ phát sinh, xác lập quyền SHTT đối với các quyền thuộc nhóm này như sau: Quyền SHCN đối với sáng chế/giải pháp hữu ích kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn, nhãn hiệu (trừ nhãn hiệu nổi tiếng), chỉ dẫn địa lý được xác lập trên cơ sở quyết định cấp văn bằng bảo hộ của cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo thủ tục đăng ký quy định tại Luật Sở hữu trí tuệ hoặc công nhận đăng ký quốc tế theo quy định của Điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Quyền đối với giống cây trồng được xác lập trên cơ sở quyết định cấp Bằng bảo hộ giống cây trồng của cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo thủ tục đăng ký.

Hình minh họa. Khái niệm, đặc điểm và bản chất của quyền sở hữu trí tuệ

2.2. Đặc điểm về nội dung quyền

Như trên đã đề cập, khái niệm quyền SHTT trong phạm vi hẹp có thể được hiểu là quyền sở hữu đối với tài sản trí tuệ. Theo chế định về tài sản và quyền sở hữu của Bộ luật Dân sự 2015 quy định, quyền sở hữu bao gồm ba quyền năng cơ bản là quyền chiếm hữu, quyền sử dụng và quyền định đoạt tài sản của chủ sở hữu. Tuy nhiên, khác với các tài sản thông thường, nội dung quyền sở hữu đối với tài sản trí tuệ có những điểm đặc thù sau:

– Quyền SHTT là một loại quyền sở hữu nhưng các quyền năng chủ yếu tập trung vào quyền sử dụng và quyền định đoạt.

Bản chất của các đối tượng SHTT – tài sản trí tuệ là vô hình, nên việc nắm giữ, quản lý nó là không thể thực hiện được một cách bình thường như các dạng tài sản hữu hình khác. Đặc tính vô hình và chức năng thông tin – tri thức cho phép loại đối tượng SHTT này có khả năng di động một cách không có giới hạn và đồng thời hiện diện ở nhiều nơi nên việc thực hiện quyền năng chiếm hữu dạng tài sản này không thể không ý nghĩa.

Mặt khác, tài sản trí tuệ là kết quả của hoạt động sáng tạo. Đặc tính sáng tạo và đổi mới của dạng tài sản này đòi hỏi con người luôn phải tìm tòi, khám phá, làm chủ các thông tin và tri thức liên quan. Việc độc quyền chiếm giữ tài sản trí tuệ sẽ làm cản trở nhu cầu phát triển của xã hội và kìm nén hoạt động sáng tạo. Cần lưu ý rằng, để kiểm soát quyền năng chiếm hữu cần giữ bí mật đối với tài sản trí tuệ, nhưng điều này lại mâu thuẫn với các quyền sử dụng và quyền định đoạt tài sản trí tuệ. Các đối tượng SHTT chỉ có giá trị và mang lại lợi ích nếu được khai thác, sử dụng, chuyển giao, nhưng chính các hoạt động này lại bộc lộ bản chất của tài sản trí tuệ. Ngược lại, việc giữ bí mật bản chất tài sản trí tuệ cũng đồng nghĩa với việc không thể sử dụng tài sản trí tuệ đó. Như vậy, đối với quyền SHTT, quyền năng chiếm hữu không thể cùng đồng thời tồn tại và thực hiện song song với các quyền năng sử dụng và định đoạt.

– Quyền sử dụng là quyền độc quyền của chủ sở hữu tài sản trí tuệ. Trong quyền SHTT, quyền sử dụng các đối tượng SHTT hay tài sản trí tuệ về bản chất được hiểu là quyền độc quyền của chủ sở hữu trong việc sử dụng; đồng thời, cho phép hoặc ngăn cấm người khác sử dụng các đối tượng, tài sản trí tuệ của mình. Tùy thuộc vào bản chất của mỗi loại đối tượng SHTT, nội dung và khái niệm quyền năng sử dụng này cũng chứa đựng các nội hàm khác nhau. Trong lĩnh vực quyền tác giả và quyền liên quan, sử dụng tác phẩm có thể được hiểu gồm các hành vi làm tác phẩm phái sinh; biểu diễn tác phẩm trước công chúng; sao chép tác phẩm; phân phối, nhập khẩu bản gốc hoặc bản sao tác phẩm; truyền đạt tác phẩm đến công chúng bằng các phương tiện kỹ thuật khác nhau; cho thuê bản gốc hoặc bản sao tác phẩm điện ảnh, chương trình máy tính… Trong khi đó, trong lĩnh vực SHCN, việc sử dụng sáng chế có thể bao gồm các hành vi khai thác, ứng dụng vào sản xuất, lưu thông, nhập khẩu sản phẩm được sản xuất theo sáng chế…; việc sử dụng nhãn hiệu có thể gồm các hành vi gắn nhãn hiệu lên sản phẩm, trưng bày, quảng cáo, tàng trữ, bán, nhập khẩu sản phẩm mang nhãn hiệu… Cần lưu ý rằng, trong các nội dung quyền của quyền sử dụng đối tượng SHTT, một số quyền có thể được chuyển giao, để thừa kế (thường là các quyền vật chất, quyền mang tính chất tài sản), trong khi một số quyền khác thì chỉ thuộc về một chủ thể duy nhất mà không thể chuyển giao hoặc thừa kế (quyền tinh thần, quyền nhân thân phi tài sản).

2.3. Đặc điểm về giới hạn quyền

Một trong những nguyên tắc điều chỉnh đặc thù của pháp luật về SHTT là bảo đảm sự cân bằng các lợi ích trong xã hội, cụ thể là bảo đảm nguyên tắc cân bằng lợi ích giữa cá nhân (chủ sở hữu) với cộng đồng (xã hội) để tạo động lực thúc đẩy phát triển hoạt động nghiên cứu sáng tạo, sản xuất, kinh doanh, hướng tới mục tiêu nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho quảng đại công chúng và toàn xã hội.

Vì lẽ đó, chủ sở hữu quyền SHTT có thể bị giới hạn quyền (hạn chế quyền) một cách hợp lý, ở một số phạm vi, phạm trù nhất định theo quy định của pháp luật. Cụ thể là:

Giới hạn về không gian (lãnh thổ) được bảo hộ (chủ thể quyền chỉ được thực hiện quyền của mình trong phạm vi lãnh thổ nhất định theo quy định của luật quốc gia hoặc các Điều ước quốc tế mà quốc gia đó là thành viên);

Giới hạn về thời hạn được bảo hộ (về nguyên tắc, quyền SHTT được bảo hộ có thời hạn; sau thời hạn bảo hộ, toàn xã hội có thể tiếp cận, khai thác, sử dụng, ứng dụng các tài sản trí tuệ. Từ đó, thúc đẩy và tạo điều kiện cho các hoạt động nghiên cứu sáng tạo khoa học, công nghệ và nghệ thuật mới);

Giới hạn bởi quyền hoặc lợi ích chính đáng của người khác (quyền của người sử dụng trước đối với sáng chế, kiểu dáng công nghiệp; quyền sao chép, trích dẫn hợp lý tác phẩm cho mục đích nghiên cứu, giảng dạy…);

Giới hạn bởi lợi ích của cộng đồng (một số đối tượng SHTT không được bảo hộ nếu trái với lợi ích và trật tự xã hội, vi phạm nguyên tắc nhân đạo hoặc phương hại cho quốc phòng, an ninh quốc gia; chủ sở hữu có thể bị buộc phải chuyển quyền sử dụng đối tượng SHCN – li xăng không tự nguyện – để đáp ứng các nhu cầu cấp thiết của xã hội, cộng đồng);

Giới hạn bởi các nghĩa vụ mà chủ sở hữu phải thực hiện (nghĩa vụ nộp lệ phí duy trì hiệu lực của văn bằng bảo hộ tài sản trí tuệ). Điều 7 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 đã xác định ba nguyên tắc cơ bản về giới hạn quyền SHTT như sau:

Nguyên tắc thứ nhất: Chủ thể quyền SHTT chỉ được thực hiện quyền của mình trong phạm vi và thời hạn bảo hộ theo quy định của luật.

Nguyên tắc thứ hai: Việc thực hiện quyền SHTT không được xâm phạm lợi ích của Nhà nước, lợi ích công cộng, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân khác và không được vi phạm các quy định khác của pháp luật có liên quan.

Nguyên tắc thứ ba: Trong trường hợp nhằm bảo đảm mục tiêu quốc phòng, an ninh, dân sinh và các lợi ích khác của Nhà nước, xã hội, Nhà nước có quyền cấm hoặc hạn chế chủ thể quyền SHTT thực hiện quyền của mình hoặc buộc chủ thể quyền phải cho phép tổ chức, cá nhân khác sử dụng một hoặc một số quyền của mình với những điều kiện phù hợp.


3. Bản chất của quyền sở hữu trí tuệ

Quyền SHTT là quyền đối với kết quả của hoạt động sáng tạo trong các lĩnh vực khoa học – kỹ thuật, văn học – nghệ thuật và kinh doanh – thương mại. Tính phi vật thể của các đối tượng quyền SHTT, tính chất lãnh thổ của quyền SHTT, tính độc quyền của quyền sử dụng các đối tượng SHTT và một số tính chất đặc thù khác như đã nêu ở phần trên có liên quan mật thiết tới các vấn đề thuộc về bản chất của quyền SHTT như phân tích dưới đây.

3.1. Quyền Sở hữu trí tuệ mang bản chất của quyền tài sản, đồng thời có sự kết hợp giữa quyền tài sản và quyền nhân thân

– Trước hết, cần nhận thức rõ rằng, bản chất của quyền SHTT là các quyền tài sản đối với thành quả của hoạt động sáng tạo dưới dạng các tác phẩm văn học, nghệ thuật, khoa học; các sáng chế/giải pháp hữu ích, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn, giống cây trồng;… Về nguyên tắc, đây là các quyền được bảo hộ có thời hạn và có thể chuyển giao cho cá nhân, tổ chức khác; tổ chức, cá nhân khi khai thác, sử dụng các quyền tài sản này phải xin phép trả tiền thù lao hoặc các quyền lợi vật chất khác cho chủ sở hữu quyền theo quy định của pháp luật.

Quyền SHTT là một loại tài sản được pháp luật công nhận và bảo vệ. Cụ thể hơn, đó là một loại quyền tài sản của cá nhân, pháp nhân và các chủ thể khác, được Nhà nước công nhận và bảo hộ theo quy định của pháp luật dân sự và pháp luật chuyên ngành về SHTT. Theo Bộ luật Dân sự 2015 (Điều 105), “tài sản” được hiểu bao gồm “vật, tiền, giấy tờ có giá và các quyền tài sản”; đồng thời, Điều 115 khẳng định “Quyền tài sản là quyền trị giá được bằng tiền bao gồm quyền tài sản đối với đối tượng quyền sở hữu trí tuệ, quyền sử dụng đất và các quyền tài sản khác. Với tư cách là một đạo luật chuyên ngành, Luật Sở hữu trí tuệ 2005 tiến thêm một bước lớn nữa trong việc tiếp cận với quan niệm tiến bộ đã được thế giới hiện đại thừa nhận rộng rãi, đó là việc chính thức thừa nhận sự tồn tại của một loại tài sản đặc biệt “tài sản trí tuệ” và tuyên bố “Quyền SHTT là quyền của tổ chức, cá nhân đối với tài sản trí tuệ” (Điều 4).

Trong lĩnh vực quyền tác giả và quyền liên quan đến quyền tác giả, trên cơ sở tác phẩm, công trình đã được sáng tạo, quyền tài sản được xác lập khi tác giả công bố tác phẩm, công trình đó. Đối với chủ sở hữu quyền, quyền tài sản phát sinh trong quá trình khai thác, sử dụng, chuyển giao quyền tác giả hoặc quyền liên quan.

Trong lĩnh vực quyền SHCN và quyền đối với giống cây trồng, quyền tài sản của chủ sở hữu phát sinh trong quá trình sử dụng, khai thác thương mại các đối tượng SHCN và giống cây trồng phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh và các nhu cầu của cuộc sống.

– Bên cạnh các quyền tài sản, quyền SHTT cũng mang tính chất nhân thân. Các quyền nhân thân thực chất là các quyền tinh thần gắn bó mật thiết và không thể tách rời với chính bản thân các tác giả là những người trực tiếp sáng tạo ra các sản phẩm trí tuệ. Quyền nhân thân được bảo hộ vô thời hạn và trong một số trường hợp là không thể chuyển giao.

Các quyền nhân thân được hình thành trên cơ sở hoạt động sáng tạo của tác giả và được xác định, tồn tại bởi nhân thân của chính tác giả như đứng tên tác giả trên tác phẩm hoặc văn bằng bảo hộ (quyền được công nhận tác giả), đặt tên cho tác phẩm, được giới thiệu tên khi biểu diễn, khi phát hành bản ghi âm, ghi hình, phát sóng cuộc biểu diễn… Chính do đó, các quyền này về nguyên tắc không thể chuyển giao tồn tại trong suốt thời gian tác giả sống. Khi tác giả mất, không còn chủ thể quyền nên các quyền nhân thân dưới góc độ quyền chủ thể của tác giả cũng chấm dứt. Khi đó, quyền nhân thân của tác giả tồn tại như một sự kiện pháp được xác định bảo vệ bởi pháp luật phù hợp với lợi ích của hội. Tuy nhiên, trong các quyền nhân thân, một số quyền do nội dung pháp của mình hoặc do yêu cầu tiếp tục bảo vệ hiệu quả quyền tác giả kể cả sau khi tác giả đã mất vẫn thể được chuyển giao, như quyền công bố tác phẩm, quyền bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm. Đây cũng dụ điển hình về sự kết hợp giữa tính chất tài sản nhân thân phi tài sản của quyền SHTT.

Trong lĩnh vực quyền tác giả, các quyền nhân thân được xác định cụ thể tại Điều 19 Luật Sở hữu trí tuệ bao gồm: quyền đặt tên cho tác phẩm; quyền đứng tên thật hoặc bút danh trên tác phẩm, được nêu tên thật hoặc bút danh khi tác phẩm được công bố, sử dụng; quyền công bố tác phẩm hoặc cho phép người khác công bố tác phẩm; quyền bảo vệ sự toàn vẹn của tác phẩm, không cho người khác sửa chữa, cắt xén hoặc xuyên tạc tác phẩm dưới bất kỳ hình thức nào gây phương hại đến danh dự và uy tín của tác giả.

Trong lĩnh vực quyền SHCN và giống cây trồng, quyền nhân thân thuộc về các tác giả trực tiếp tạo ra sáng chế, kiểu dáng công nghiệp, thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn, giống cây trồng. Ví dụ, quyền đứng tên trong các văn bằng bảo hộ, quyền được nêu tên trong các tài liệu công bố, giới thiệu…

Tùy thuộc vào từng quan hệ mà chủ thể quyền SHTT tham gia, quyền SHTT có thể là các quyền thuần tuý mang tính tài sản, mang tính nhân thân phi tài sản hoặc kết hợp cả hai.

3.2. Quyền Sở hữu trí tuệ mang bản chất độc quyền và có tính phủ định (essentially negative)

Quyền SHTT vận hành chủ yếu dưới dạng một quyền độc quyền trong các thị trường thương mại tự do, đồng thời mang bản chất phủ định (essentially negative): đó là các quyền ngăn cấm người khác thực hiện các hành vi nhất định (ví dụ, ngăn cấm hành vi sao chép lậu, làm hàng giả, hàng nhái,…) và thậm chí trong một số trường hợp ngăn cấm các bên thứ ba, các bên có các ý tưởng sáng tạo tương tự một cách độc lập, không được khai thác các ý tưởng đó mà không được phép của chủ sở hữu quyền.

Bên cạnh đó, cũng có một vài khía cạnh của quyền SHTT là các quyền mang tính chất khẳng định (positive entitlements), ví như quyền được cấp văn bằng bảo hộ độc quyền hoặc quyền được đăng ký nhãn hiệu khi đáp ứng các điều kiện luật định. Tuy nhiên, các quyền này chỉ mang tính chất phụ mà không phải là các quyền cơ bản.

Quan niệm về chế định quyền SHTT trao quyền cho chủ sở hữu kiểm soát hành vi của người khác có nhiều ngụ ý mà trên thực tế thường được hiểu một cách không đầy đủ. Bằng độc quyền được cấp không phải là điều kiện tiên quyết hay “tấm thẻ bài” để chủ sở hữu được quyền tự do không đếm xỉa đến các quyền của người khác (kể cả các quyền SHTT của họ) hay được phép vượt quá giới hạn của các nghĩa vụ công (việc đăng ký nhãn hiệu tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền không biện hộ được cho hành vi sử dụng nhãn hiệu vào việc quảng cáo các sản phẩm lậu). Quyền SHTT cũng không mang lại cho chủ sở hữu bất kỳ vị trí đặc quyền nào trong thương mại quốc tế hoặc các quyền miễn trừ đối với các quy định cấm mà một quốc gia có thể áp dụng (một tác phẩm điện ảnh đã đăng ký quyền tác giả không có nghĩa là được nằm ngoài đối tượng bị hạn chế phát sóng khi vi phạm thuần phong mỹ tục quốc gia). Đây là các vấn đề còn gây nhiều tranh luận và có thể có các cách tiếp cận khác mới hơn; tuy nhiên, khi đó các quan niệm nền tảng về vai trò và mục đích của quyền SHTT cũng sẽ bị thay đổi với các hệ lụy khó có thể lường trước được.

5/5 - (4 bình chọn)

 
LƯU Ý: Nội dung bài viết trên đây chỉ mang tính tham khảo. Tùy từng thời điểm và đối tượng khác nhau mà nội dung bài viết trên có thể sẽ không còn phù hợp do sự thay đổi của chính sách pháp luật. Mọi thắc mắc, góp ý xin vui lòng liên hệ về email: info@hilaw.vn
CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Để lại một bình luận

Địa chỉ email của bạn sẽ không được công khai.